Tình yêu người, yêu trăng sao trong thơ hài hòa như một bản nhạc tình bất tử mà Như Thương tự bảo mình tham lam nhưng đó là cái tham lam đáng yêu:

Em là người tham lam
Yêu hềt vầng trăng tròn 
Và cả vầng trăng khuyết
Để mai sau chẳng tiếc
Đã không trọn yêu tình
(Yêu người như yêu trăng)  

Tình yêu quê hương của Như Trương trải rộng qua mọi không gian tình huống nhất là một quê hương khói lửa chiến chinh, nhân tâm  chia lìa

Thỉnh thoảng người đọc tìm thấy những xao xuyến rung động qua vài câu thơ gợi tình :

Hãy đo nhịp tim em
Bằng tay anh thần thánh
Để em sẽ biết rằng
Anh là của riêng em
(Đo tim)  

Tình yêu trong Như Thương cũng có lúc cuồng nhiệt tượng hình:

Ta lõa thể giữa đất trời biển cả
Tóc người yêu mây trắng lạc phiêu bồng
Phút giao tình - sóng chợt dậy cuồng phong
Trăng ghen quá sụp bầu trời anh ạ !
(Chuyện người điên)  

Viết đến đây, tôi bỗng nhớ đến một bài hát ở quê nhà trước năm 1975 đã gây nhiều tranh cãi, bênh vực và bài bác trong dư luận. Hình như đó là bài ‘‘Khi lính đã yêu’’ của Anh Bằng?

Khi lính đã yêu bướm ghen tình thắm
Muôn kiếp vẫn yêu nói chi ngàn năm
Khi lính đã yêu rừng tràn núi lỡ

Tình yêu quê hương của rõ nét nhất vào những ngày lễ hội đầu Xuân hay Giáng Sinh :

Rồi đêm thánh nhẹ nhàng về như khúc hát thiên thần giữa không trung
Để ký ức quay quắt chuyện ngày xưa thắp nến
Ngày xưa ấy có những ngọn nến trắng
Của những cô cậu học trò nhỏ thắp sáng Đêm Thánh Vô Cùng
Chờ đợi Chúa Giáng Sinh
(Viết ngắn cho mùa Đông đang đến)      

Mặc dù văn phong của Như Thương thuộc ảnh hưởng thơ mới hiện thực nhưng đôi khi người đọc vẫn tìm thấy những lời thơ trau chuốt cổ xưa để diễn đạt cái hồn của thời đại. Nó giống như một người thợ khéo tay cẩn những ốc xa cừ vào bức tranh sơn dầu mà vẫn giữ được những nét chấm phá riêng biệt:

Vầng trăng khuyết nên lời thề lỗi hẹn
Vườn Thu buồn lá rụng ngủ trăm năm
Hạc gầy xưa quên dạ khúc nguyệt cầm
Hương phấn cũ đành phai lời hò hẹn
(Trăng khuyết)  

Trong chiều hướng đó, Như Thương cũng có những bài thơ phảng phất âm hưởng thơ xưa :

Tình yêu quê hương dân tộc của Như Thương còn thể hiện qua những lời thơ tiếc thương những người lính chiến đã nằm xuống trong sứ mạng bảo vệ tự do bỏ lại vợ hiền con dại:

Anh trẻ quá để ngàn đời yên nghỉ
Giữa núi rừng trong thầm lặng cô đơn
Để hồn oan vang vọng tiếng réo hờn
Và bạn cũ nhớ anh trong mộng mị
(Bình an)  

Tôi nghĩ trong cuộc chiến miền Nam, Như Thương còn quá trẻ  (hình chụp lúc 4 tuổi) để ý thức được sự hy sinh anh dũng và cao quý của người chiến sĩ VNCH nhưng có lẽ do ảnh hưởng của cha là một sĩ quan nên Như Thương mới có cái nhìn đứng đắn về thân phận người lính miền Nam

Tóm lại qua tâm tình mà Như Thương dàn trải trong suốt hai tập truyện và nếu bảo rằng ‘‘văn là người’’ thì tôi phải nghĩ Như Thương là một con người thẳng thắn chân tình, có tâm hồn khoáng đạt và tự tin yêu đời chứ không buồn da diết như nhiều nhà thơ khác.

Ngoài ra, kỹ thuật cấu trúc thơ Như Thương rất vững chắc điêu luyện cũng như cách xử dụng ngôn từ nhẹ nhàng trau chuốt. Ước mong có dịp được thưởng thức thêm những tập thơ tình lãng mạn của Như Thương để  “thấy đời vẫn còn một chút gì đáng yêu”

Và sau cùng để tạ tình tri ngộ cùng nhà thơ, tôi xin họa bài “Lênh Đênh” trong thi tập “Đàn cho biển hát”  

Nhớ

Nhớ người tôi dệt vần thơ
Vần thơ thương nhớ thầm mơ ước tình
Nhớ ai tôi khổ riêng mình
Gởi thương nhớ xuống lục bình lênh đênh
Nhớ ơi! Ngày tháng buồn tênh
Hết mong rồi nhớ chênh vênh nỗi sầu
Đêm êm gối nhớ canh thâu
Dầu hao đèn lụn cho nhầu nhớ thương
Nhớ đeo đẳng mấy dặm trường
Nhớ tà áo trắng thoảng hương mặn nồng  

Toronto March 03, 2007
Nguyên Trần
(Họa bài Lênh đênh của Như Thương)